Dołącz do czytelników
Brak wyników

Dieta i suplementacja , Otwarty dostęp

19 listopada 2021

NR 26 (Listopad 2021)

Wpływ dodatków żywieniowych na zachowanie psów

0 52

Dodatki żywieniowe – czyli substancje, które uzupełniają podstawową dietę w celu m.in. poprawienia jej jakości i smakowitości, podwyższenia walorów dietetycznych czy polepszenia wchłanialności składników odżywczych – znacząco poprawiają zdrowie i samopoczucie psów. Czy jednak wiemy, jakie i ile ich wybrać?

Badania wykonane przez Schoenthaler and Bier1 na dzieciach wykazały, że diety bogate w witaminy i minerały mogą zmniejszać zachowania antyspołeczne u dzieci w wieku szkolnym. Dodatkowo badania przeprowadzone przez Gesch i współpracowników2 potwierdziły te przypuszczenia, ale również wykazały, że suplementacja zarówno dodatkami witaminowo–mineralnymi, jak i niezbędnymi kwasami tłuszczowymi (NKT), takimi jak DHA (kwas dokozaheksaenowy – 22:6n-3), zmniejszyła występowanie zachowań związanych z przemocą. W przypadku psów modele ich zachowania brane są pod uwagę jako model również dla ludzi. Dodatkowo badania przeprowadzone do tej pory wskazują na istotny wpływ dodatków żywieniowych na zachowania psów. 

POLECAMY

Czym są dodatki żywieniowe?

Dodatkami żywieniowymi nazwać można substancje, które uzupełniają podstawową dietę w celu poprawienia jej jakości i smakowitości, podwyższenia walorów dietetycznych, zmiany konsystencji bądź zapachu, wydłużenia trwałości oraz, co najważniejsze, w celu polepszenia wchłanialności składników odżywczych. Dodatki żywieniowe dostępne są w postaci proszków, płynów bądź tabletek, co może ułatwić dostosowanie podania do indywidualnych potrzeb psa. Substancje te zakupić można w sklepie zoologicznym czy gabinecie weterynaryjnym, dzięki czemu uzupełnienie diety psa jest proste i wygodne. 

Czy dodatki żywieniowe są niezbędne w diecie psa?

Wprowadzenie ich do diety psa znacząco poprawia zdrowie, a co za tym idzie – samopoczucie. Większość gotowych karm dla psów produkowana jest z wykorzystaniem wysokich temperatur oraz przy użyciu niskich jakości produktów, tak więc tego typu pokarmy nie mają możliwości spełniania norm żywieniowych bez dodatków żywieniowych. Oczywiście, im lepszej jakości produkty dostarczane są dla psa, tym mniejsza suplementacja będzie konieczna. 

Rodzaje dodatków żywieniowych i ich wpływ na zachowanie psa

Witaminy
Mają znaczący wpływ na zdrowie i psychikę psa. Zarówno ich niedobór, jak i nadmiar może wywołać zmiany w układzie kostnym i nerwowym. 

Konsekwencją niedoboru witaminy A będą zaburzenia widzenia, podatność na infekcje, ospałość i niechęć do pobierania pokarmu. Następstwem tego będą problemy z rozrodem, okrywą włosową oraz utratą masy. W przypadku szczeniąt, oprócz zaburzeń wzrostu, brak witaminy A powodować może problemy z wymianą uzębienia. Deficyt witaminy A wywołuje apatyczność u psów. Nadmiar natomiast skutkować może drażliwością i nadmierną pobudliwością oraz światłowstrętem. 

Witaminy z grupy B wpływają natomiast na prawidłową pracę układu nerwowego. Niedobór witaminy B12 doprowadzić może do stanów depresyjnych, zaburzeń nastroju czy schizofrenii. Cholina natomiast poprawia pamięć, zmniejsza ryzyko wystąpienia demencji oraz depresji. 

Aminokwasy
Biorą udział w procesach metabolicznych, a także wytwarzaniu hormonów, koenzymów i neuroprzekaźników. Niedobór aminokwasów rozpoznać można po objawach, takich jak nagła zmian zachowania u psa, apatia, ropiejące oczy, brak apetytu i utrata masy ciała, problemy skórne i alergie. Oprócz objawów widocznych na pierwszy rzut oka pojawić się mogą także choroby neurologiczne. 

Tryptofan jest aminokwasem odpowiedzialnym za wytwarzanie między innymi serotoniny, melatoniny oraz dopaminy. Ta pierwsza odpowiada za dobre samopoczucie, apetyt czy procesy związane z zasypianiem. Spadek serotoniny powodować może zły nastrój oraz rozdrażnienie. Stabilizuje ona nastrój, zmniejsza reaktywność oraz impulsywność psa. Badania przeprowadzone przez DeNapoli3 oraz Dodman4  wykazały, że zastosowanie diety niskobiałkowej w połączeniu z dodatkiem L-tryptofanu (Trp) może być skuteczne w zmniejszaniu agresji dominacyjnej u psów. Otrzymany efekt przy diecie niskobiałkowej może być związany z uzyskaniem odpowiedniego stosunku Trp do innych dużych obojętnych aminokwasów (LNAA) w osoczu krwi. Tryptofan jest biosyntetycznym prekursorem neuroprzekaźnika serotoniny, a także melatoniny i niacyny (B3), dlatego też pełni kluczową funkcję w diecie psów i zapobiega wystąpieniu między innymi agresji impulsywnej.  

Melatonina z kolei wpływa na prawidłowy cykl dobowy, a jej niedobór powoduje problemy ze snem. 

Psy powinny przesypiać około 16 godzin dziennie. Często to właśnie brak odpoczynku, snu lub ciszy może okazać się przyczyną zmiany zachowania. Jak się okazuje, melatonina jest silnym inhibitorem uwalniania dopaminy. Niedobór dopaminy natomiast doprowadzić może do stanów lękowych i depresyjnych, apatii oraz senności. 

Warto dodać, że tryptofan jako aminokwas egzogenny dostarczany musi być do organizmu z zewnątrz, a więc w postaci pożywienia.

Oleje 
Składniki strukturalnej budowy istoty szarej mózgu pochodzą z dietetycznego kwasu linolowego (omega-6) i kwasu α-linolenowego (omega-3), dlatego też są one niezbędne do funkcjonowania mózgu. Kwas linolenowy w wyniku reakcji enzymatycznej może być przekształcany w organizmie w kwas arachidonowy, a następnie w kwas dokozapentaenowy (22:5n-6). Kwas α-linolenowy daje kwas eikozapentaenowy (EPA), który może być dalej metabolizowany do kwasu dokozaheksaenowego (DHA).

Dodatkowo biorą one udział w wytwarzaniu hormonów, których zaburzenia mogą wpływać na wystąpienie licznych problemów behawioralnych. Badanie przeprowadzone przez Re z zespołem5 na owczarkach niemieckich wykazało, że niskie stężenie cholesterolu, bilirubiny, kwasu dokozaheksaenowego i wyższy stosunek omega-6 do omega-3 mogą być powiązane z wystąpieniem agresywności u psów. Podobne wnioski wysnuli Pentürk i Yalçin6, którzy wykazali, że poziomy lipidów u agresywnych psów są niższe niż u nieagresywnych. 

Jednak oprócz znaczącego wpływu tego dodatku na stan zdrowia i behawior psa należy pamiętać, że każdy olej będzie miał inne właściwości.

Jaki olej zatem wybrać?

Tran Działa wyciszająco, wpływa na rozwój procesów poznawczych oraz łagodząco na układ nerwowy, wzmacnia skupienie uwagi.

Olej lniany Wpływa na regulację hormonów, zalecany przy wspomaganiu rozwoju psychiki szczeniąt.

Olej sojowy Dzięki zawartej w nim lecytynie poprawia pamięć i skupienie. Stosowany przy leczeniu bezsenności i pobudliwości.

Olej kokosowy Wpływa pozytywnie na rozwój procesów poznawczych oraz reguluje pracę tarczycy, której niedoczynność może być przyczyną agresji.

Olej rzepakowy Charakteryzuje się jednym z najbardziej optymalnych stosunków kwasów omega-3 do omega-6 oraz wysoką zawartością witamin A i E. 

Oliwa z oliwek Usprawnia pracę mózgu, w tym pamięć (wspomaga walkę z demencją oraz chorobą Alzheimera).

Zioła i algi 

Dodatkowo obawy dotyczące stosowania antybiotyków i innych dodatków do karm, mogących wpłynąć na zwiększenie oporności patogennych bakterii, wymuszają poszukiwanie alternatywnych dodatków do pożywienia dla zwierząt. Oprócz wcześniej wymienionych możliwości kolejną alternatywą mogą być dodatki naturalne pochodzenia roślinnego, takie jak mieszaniny olejków eterycznych czy zioła. Charakteryzują się działaniem probiotycznym, a także mogą pozytywnie wpływać na zachowanie psów.
    
Zielona herbata Zawarta w niej L-teanina działa relaksująco, uspokajająco i zmniejsza stres. Brak efektów ubocznych w postaci senności.

Kozłek lekarski Zawarta w nim linaryna ma działanie uspokajające, przeciwlękowe, przeciwdrgawkowe, łagodzi objawy zespołu nadpobudliwości psychoruchowej.

Bazylia pospolita Ogólnodostępna przyprawa. Może być podawana jako dodatek uspokajający, przeciwzapalny, poprawiający trawienie.

Maczek kalifornijski Zawarta w nim protopina działa nasennie i rozkurczowo.

Rozmaryn lekarski Działa uspokajająco, wspomaga wchłanianie składników pokarmowych, dodatkowo działa łagodząco na układ nerwowy.

Rumianek pospolity Ma właściwości uspokajające i wyciszające. Polecany na bezsenność oraz stany lękowe.

Męczennica cielista Stosowana przy nerwobólach, drżeniu na tle nerwicowym, wykorzystywana do leczenia padaczki, agresji, zachowań kompulsywnych oraz fobii.

Melisa lekarska Wykorzystywana w leczeniu chorób serca na tle nerwowym, posiada działanie przeciwlękowe, nasenne. Wykorzystywana także w aromaterapii.

Dziurawiec lekarski Zawarta w nim hiperycyna działa uspokajająco, dzięki czemu wpływa na wzrost serotoniny w organizmie. Stosowany przy leczeniu depresji.

Oprócz ziół i ich ekstraktów w ostatnim czasie możemy zaobserwować wzrost liczby potencjalnych zastosowań glonów jako dodatków do karm. Jednym z najczęściej stosowanych jest Ascophyllum nodosum, który charakteryzuje się wysoką zawartością nienasyconych kwasów tłuszczowych i kwasu foliowego, które bogate są w jod. Nienasycone kwas...

Artykuł jest dostępny w całości tylko dla zalogowanych użytkowników.

Jak uzyskać dostęp? Wystarczy, że założysz bezpłatne konto lub zalogujesz się.
Czeka na Ciebie pakiet inspirujących materiałow pokazowych.
Załóż bezpłatne konto Zaloguj się

Przypisy