Dołącz do czytelników
Brak wyników

Opieka i pielęgnacja , Otwarty dostęp

15 maja 2020

NR 17 (Maj 2020)

Zmiany w zachowaniu kota seniora
Co powinno zwrócić naszą uwagę?

123

Wraz z wiekiem każdy żywy organizm, niezależnie od gatunku, podlega nieuchronnym zmianom – głównie związanym z obniżoną zdolnością radzenia sobie z fizjologicznymi i środowiskowymi czynnikami stresogennymi. I choć kot – w porównaniu z innymi gatunkami – starzeje się w bardzo dobrej kondycji psychicznej, to trzeba zwrócić uwagę na występujące w podeszłym wieku choroby somatyczne.

Układ odpornościowy starszego organizmu staje się coraz mniej wydolny, wzrasta ryzyko pojawienia się nowotworów, a czynność poszczególnych narządów staje się coraz bardziej upośledzona. Zmiany dotykają nie tylko fizycznej strony funkcjonowania organizmu, lecz także psychicznej, objawiającej się specyficznymi zmianami behawioralnymi mogącymi wystąpić w starszym wieku. Najczęściej wiążą się one z upośledzeniem zdolności poznawczych zwierzęcia. Jest to pojęcie, które odnosi się do wszystkich procesów, dzięki którym istota żywa zdobywa wiedzę, jest w stanie przetworzyć uzyskane informacje i stworzyć swój obraz świata.
Kot w toku swojego rozwoju osiąga bardzo wysoki poziom zdolności poznawczych. Jest zdolny do obrazowego i abstrakcyjnego myślenia, ułatwiającego mu budowanie dość skomplikowanych strategii łowieckich. Jedną z kluczowych zdolności poznawczych jest tzw. stałość przedmiotu. Dzięki niej nawet w momencie, w którym dany obiekt znika z pola widzenia kota, jest on nadal świadomy jego istnienia. Inną cechą kotów jest ponadprzeciętna orientacja w przestrzeni. Koty są zwierzętami wysoce terytorialnymi, w związku z tym muszą posiadać specjalne umiejętności pozwalające im odnaleźć się w przestrzeni. Jest nią przede wszystkim zdolność percepcji przestrzennej samego siebie w odniesieniu do poszczególnych punktów na mapie swojego terytorium. Dzięki temu koty są w stanie zebrać bodźce wizualne, słuchowe i zapachowe w jedną spójną mapę przestrzeni, dzięki której z niezwykłą dokładnością orientują się w świecie. Wraz ze stopniem starzenia się organizmu, a co za tym idzie – postępującymi procesami degeneracyjnymi w mózgu zdolności poznawcze mogą ulec znacznemu osłabieniu. Trzeba jednak zauważyć, że w porównaniu z innymi gatunkami ogólnie kot starzeje się w bardzo dobrej kondycji psychicznej.
Bardzo często choroby somatyczne występujące w podeszłym wieku objawiają się wyłącznie zmianami w zachowaniu i załamaniem dotychczasowych nawyków kota. W sytuacji, w której kot nagle zaczyna zachowywać się inaczej niż zwykle, w pierwszej kolejności należy wykluczyć choroby somatyczne. Zwykle problemy zdrowotne i behawioralne współwystępują ze sobą. Przykładowo zwierzęta z przytępionymi narządami zmysłów mogą stać się drażliwe i niespokojne, a także atakować swoich właścicieli. Podobnie schorzenia OUN mogą prowadzić do zachowań agresywnych lub zmian w relacjach z właścicielami. Z kolei choroby układu moczowego mogą objawiać się brudzeniem w domu oraz zmianami w dobowym cyklu snu i czuwania.

POLECAMY

POLECAMY

Problemy behawioralne starych kotów – jak sobie z nimi radzić?

Zaburzenia behawioralne starych kotów są leczone i interpretowane dokładnie w ten sam sposób, w jaki podchodzi się do zwierząt w każdym innym wieku. Jak już zostało wspomniane, z uwagi na większe prawdopodobieństwo występowania schorzeń somatycznych w podeszłym wieku, należy w pierwszej kolejności skupić się na ich wykluczeniu. Jeżeli odpowiednie leczenie zostało już wdrożone i kot nadal objawia zaburzenia zachowania, należy przeprowadzić szczegółowy wywiad behawioralny w celu zdiagnozowania przyczyny załamania dotychczasowego schematu zachowania kota. Analizie należy poddać możliwe zmiany w otoczeniu kota oraz wdrożyć odpowiedni plan terapeutyczny. Dopiero w momencie wykluczenia przyczyny środowiskowej należy wziąć pod uwagę rozpoznanie CDS (Cognitive Dysfunction Syndrome – zespół zaburzeń poznawczych).

Zachowania agresywne

Zaburzenia zachowania objawiające się agresją mogą mieć wiele przyczyn. W przypadku starszych kotów należy upewnić się, że nie są one dyktowane po części przyczynami medycznymi, takimi jak przewlekły ból, otępienie zmysłów czy choroby OUN. Równocześnie należy przeprowadzić szczegółowy wywiad behawioralny, zwracając szczególną uwagę na początki pojawienia się problemu. Bardzo istotne jest to, czy agresja pojawiła się nagle, czy też była poprzedzona innymi zmianami zachowania, które mogły ją zwiastować, np. rozdrażnieniem lub lękiem Kolejną kwestią jest zidentyfikowanie zmian, które pojawiły się w otoczeniu kota zaraz przed pojawieniem się zmian w zachowaniu. Terapia początkowo polega na dokładnej identyfikacji problemowych bodźców oraz unikaniu ich. W następnej kolejności wprowadza się próby odwrażliwiania i przeciwwarunkowania.

Załatwianie potrzeb poza kuwetą 

Jest to problem behawioralny bardzo często występujący wśród starszych kotów. Podobnie jak w innych przypadkach, w pierwszej kolejności należy wykluczyć przyczyny medyczne takiego zachowania. Należy zwrócić uwagę na zwiększone pragnienie u kota, większą ilość oddawanego moczu, a także dyskomfort przy przybieraniu odpowiedniej pozycji w kuwecie lub podczas samego oddawania moczu lub kału. Kolejną kwestią jest analiza miejsc, w których załatwia się kot. Jeżeli są one zupełnie przypadkowe, można podejrzewać np. problem nietrzymania moczu. Po wykluczeniu przyczyn zdrowotnych lub po wdrożeniu odpowiedniego leczenia należy zwrócić uwagę, czy liczba kuwet jest odpowiednia. Kot, który ma problemy z poruszaniem, może nie chcieć chodzić do pomieszczenia, w którym znajduje się kuweta tak jak dotychczas i będzie potrzebował większej liczby miejsc, z których może skorzystać. Podobnie jest w sytuacji, w której kuweta może być trudno dostępna, np. stać na półce lub szafce. 

Zaburzenia rytmu snu i czuwania

W sposób naturalny największa aktywność kotów przypada na świt oraz zmierzch. Również pupile mieszkający w domu w tych porach najbardziej się aktywizują. W związku z tym należy się zastanowić, od kiedy problem się nasilił i kiedy wystąpił pierwszy raz. Należy przyjrzeć się także zmianom nawyków kota w ciągu dnia. Zwiększona ilość snu w dzień będzie powodowała krótszy czas poświęcony na...

Artykuł jest dostępny w całości tylko dla zalogowanych użytkowników.

Jak uzyskać dostęp? Wystarczy, że założysz konto lub zalogujesz się.
Czeka na Ciebie pakiet inspirujących materiałow pokazowych.
Załóż konto Zaloguj się

Przypisy