Kiedy przyczyną jest choroba neurologiczna. Neosporoza u psów

U podłoża części tych zaburzeń leżą patologie ośrodkowego układu nerwowego (OUN), obwodowego układu nerwowego (ObUN) lub mięśni szkieletowych. Jedną z najbardziej podstępnych, a jednocześnie stosunkowo rzadko uwzględnianych w diagnostyce różnicowej chorób jest neosporoza. Schorzenie to wywoływane jest przez Neospora caninum – wew-
nątrzkomórkowy pierwotniak spokrewniony z Toxoplasma gondii. Mimo że występuje na całym świecie, nadal bywa określane mianem „choroby zapominanej” w praktyce weterynaryjnej. 

Co ciekawe, jeszcze przez wiele lat po pierwszych opisach klinicznych przypadki neosporozy błędnie rozpoznawano jako toksoplazmozę. Dopiero w 1988 roku Neospora caninum została wyodrębniona jako odrębny gatunek i uznana za czynnik specyficznej jednostki chorobowej. 

Szczególną trudność diagnostyczną neosporozy stanowi fakt, że choroba przez wiele tygodni, miesięcy, a niekiedy nawet lat może przebiegać z niespecyficznymi objawami neurologicznymi, mięśniowymi lub behawioralnymi. W efekcie bywa mylona z chorobami ortopedycznymi, dyskopatiami, zaburzeniami behawioralnymi czy innymi schorzeniami neurologicznymi.

Słów kilka o Neospora caninum

Neospora caninum to pierwotniak z rodziny Sarcocystidae, rzędu Eucoccidiorida, należący do podtypu Apicomplexa – tej samej grupy, do której zalicza się Toxoplasma gondii, Sarcocystis spp. czy malaryczne Plasmodium spp. 

Cykl życiowy N. caninum obejmuje dwa zasadnicze stadia tkankowe: stadium tachyzoitów (aktywna replikacja w fazie ostrej) oraz stadium bradyzoitów (wolno dzielące się formy tworzące cysty tkankowe w fazie przewlekłej/latentnej). Kluczową rolę odgrywają dwa typy żywicieli:

• Żywiciele ostateczni: psy domowe, kojoty, szare wilki oraz australijskie dingo. Zakażają się one najczęściej poprzez spożycie tkanek żywicieli pośrednich zawierających cysty tkankowe z bradyzoitami. W jelicie żywiciela ostatecznego pasożyt przechodzi fazę rozmnażania płciowego, w wyniku której powstają oocysty wydalane następnie z kałem do środowiska.
• Żywiciele pośredni: bydło, owce, kozy, konie, jeleniowate, dziki, gryzonie, zające oraz niektóre gatunki ptaków. W ich organizmach pasożyt przechodzi wyłącznie fazę rozmnażania bezpłciowego.

Cechą wyjątkową psów jest...