Dołącz do czytelników
Brak wyników

Moim zdaniem

19 września 2022

NR 31 (Wrzesień 2022)

Hau, hau i nieco inne dźwięki – o rozmowach psów

0 28

Wy nie wiecie, a ja wiem / jak rozmawiać trzeba z psem – to wersy z dawnej piosenki dla dzieci, pokazującej przyjaźń z czworonogiem, ale też stanowiącej pewien rodzaj przechwałki. Bo przecież marzeniem ludzi niemal od zarania dziejów było poznanie języka zwierząt.

Przeanalizowawszy wspomnianą we wstępie piosenkę, uświadomimy sobie, że bohater tejże rymowanki nauczył się języka psa, mieszkając na wsi. Może to i ciekawy, budujący opis, ale znając uwarunkowania życia wiejskich psów sprzed czterech dekad i naszą wiedzę behawiorystyczną, to powinniśmy jednak uznać, iż to jedynie oczekiwania, a nie zapis stanu rzeczywistego. Marzenia jednak warto posiadać, a do nich, niemal od początku naszej ewolucyjnej historii, należało poznanie języka zwierząt. Z czystej ciekawości, tak by poznać sekrety ich życia, a także ze względów praktycznych, zwyczajnie po to, by je lepiej wykorzystać. Wiedzieć, kiedy, jak i gdzie ułożyć sobie ze zwierzętami życie. I to ze wszystkimi gatunkami: dzikimi, gospodarskimi i towarzyszącymi.

POLECAMY

 

Czy wiesz że...

Jedynym wspólnym podejściem do zapisu szczekania psa jest podwójna sylaba. Wydaje się, że opis psiej mowy wynika z tego, co ludzie chcieli usłyszeć, a dalej zapisać jako głos czworonoga.


System i funkcje mowy

W tym ostatnim przypadku najważniejsze miejsce zajmował, a śmiem twierdzić, że trwa to nadal – pies. I trzeba próbować jakoś się z nim porozumieć. Językoznawcy wskazują, że w używaniu języka liczy się system, a więc układ znaków i reguł. Ale język może mieć także charakter niewerbalny, choćby w formie zapisu albo układu ciała. Natomiast nazwanie kontaktu mową to już coś więcej. Według słownikowych definicji, celem mowy jest odbieranie i nadawanie komunikatów w formie przekazów językowych: ustnych, pisemnych, gestów i mimiki. Biorąc je pod uwagę, możemy zauważyć, że mowa spełnia trzy podstawowe funkcje: (1) ekspresyjną, co pozwala na przekazywanie uczuć; (2) komunikacyjną, a więc informowanie o tym, co znamy, widzieliśmy czy gdzie się znajdujemy; i wreszcie (3) regulacyjną, co oznacza możliwość wydawania i przyjmowania dyspozycji.

 

 

W przypadku zdolności językowych Homo sapiens wszystko powyższe zdaje się być proste i logiczne. Do czasu, zwłaszcza gdy przychodzi do interpretacji mowy psa. Oczywiście, doświadczony opiekun czy behawiorysta poradzą sobie z pupilem, natomiast z interpretacją prawdziwie językową, opartą na mowie, już tak prosto nie jest. Jak to nie? – zapytałby sceptyk. Przecież nic prostszego niż oddać mowę psa przy pomocy klasycznego zapisu: hau, hau i po sprawie. Niestety, nie i nawet proste dwie sylaby mogą przysparzać spore trudności i przynosić niedomówienia, zwłaszcza gdy zmuszeni jesteśmy tłumaczyć szczekanie (w literaturze czy też podczas konwersacji) na języki obce. W pracy translatorskiej, oddając odgłos szczekania, opieramy się onomatopei, czyli działaniu, w którym staramy się charakteryzować prawdziwy dźwięk słowem, które brzmi mniej więcej w ten sam sposób.

Podwójna sylaba we wszystkich językach

Niby proste hau, hau, a tymczasem jedynym wspólnym podejściem do zapisu szczekania psa jest podwójna sylaba. Wydaje się, że opis psiej mowy wynika z tego, co ludzie chcieli usłyszeć, a dalej zapisać jako głos czworonoga. Ciekawe, że Anglicy, ceniąc sobie od zawsze podejście rasowe, potrafią zapisać szczekanie na kilka sposobów, np. woof-woof, ruff-ruff czy bow-wow, a nawet wprowadzono dźwięki Yap-Yap oraz Yip-Yip, oddające sposób szczekania psów małych. Ze względu na wielkość, a zatem również wydawany przez psa dźwięk, różne zapisy mają także Rosjanie, Francuzi i Holendrzy oraz te ludy Afryki, które posługują się językiem suahili. Z kolei Chińczycy inaczej zapisują dźwięk szczekania w języku k...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań czasopisma "Animal Expert"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych numerów czasopisma w wersji elektronicznej
  • Zniżki na konferencje i szkolenia
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy